Θαύμα θαυμάτων στις ΗΠΑ: Πλήθη νέων Αμερικανών ασπάζονται την Ορθοδοξία – «Μόνο εκεί βρήκαμε σταθερότητα στο σημερινό χάος»
Συντάκτης: Ελευθέριος Ανδρώνης
Η πνευματική τάξη της ανθρωπότητας έχει το χαρακτηριστικό ότι δεν αφήνει κενά. Όπου ένα δόγμα υποχωρεί φθίνοντας, κάποια άλλη πίστη έρχεται να αναπληρώσει το κενό. Όπου φεύγει ο ένας «Κύριος», καταλαμβάνει τη θέση του ένας άλλος. Συνήθως αυτό γίνεται προς ζημία του ανθρώπου, αφού οι περισσότεροι μεταστρέφονται προς τους «θεούς» της ύλης, της ηδονοθηρίας, της αυτοδικαίωσης. Όχι όλοι όμως.
Οι καλοπροαίρετες ψυχές έχουν το αισθητήριο να ανιχνεύσουν για που είναι προορισμένες. Μέσα σε έναν κυκεώνα νεοφανών δογμάτων και αιρέσεων, η Ορθοδοξία λάμπει σαν αρχαίο διαμάντι που έμεινε ακτινοβόλο και αμετάβλητο στους αιώνες. Σε αυτή τη νεοταξική Βαβέλ που επικρατεί στον δυτικό κόσμο, όλο και περισσότεροι ξένοι στρέφουν το βλέμμα στο πρώτο και μοναδικό λιμάνι του Χριστού, την Ορθόδοξη Εκκλησία.
Οι αναφορές για δυτικές χώρες όπου γνωρίζει πρωτόγνωρη άνθιση η Ορθοδοξία, είναι πολλές τα τελευταία χρόνια. Και μιλώ ιδιαίτερα για χώρες που ποτέ στη σύγχρονη ιστορία τους δεν είχαν τέτοια θρησκευτική παράδοση και αν είχαν ήταν πριν το σχίσμα του 1054, όταν και δημιουργήθηκε η πρώτη μεγάλη αίρεση που γέννησε όλες τις άλλες: o Παπισμός.
Ιδιαίτερα στις ΗΠΑ, τη Γερμανία και τη Βρετανία, το Ορθόδοξο ρεύμα γνωρίζει πολύ εντυπωσιακή άνοδο. Τόσο αξιοσημείωτη που τα εγχώρια μέσα ενημέρωσης έχουν αρχίσει να αφιερώνουν αρκετά δημοσιεύματα για το φαινόμενο.
New York Post: «Εγκαταλείπουν μαζικά τις εκκλησίες μας, για την Ορθοδοξία»
Η μεγάλη αμερικανική εφημερίδα «New York Post», δημοσίευσε στις 3/12 ένα εκτενές άρθρο για την άνθιση της Ορθοδοξίας στην αμερικανική νεολαία με τίτλο: «Νεαροί άνδρες εγκαταλείπουν ομαδικά τις παραδοσιακές εκκλησίες για την ‘’αρρενωπότητα’’ του Ορθόδοξου Χριστιανισμού».
Από τη δική του οπτική γωνία ο αρθρογράφος δικαιολογημένα ονομάζει ως «παραδοσιακές εκκλησίες» τα κακόδοξα δόγματα στα οποία θεμελιώθηκε ιστορικά το κράτος των ΗΠΑ, δηλαδή ο Προτεσταντισμός (Βαπτιστές, Μεθοδιστές, Ευσεβιστές, Ευαγγελικοί, Αγγλικανοί κ.λπ.), και ο Καθολικισμός.
Προσέξτε ότι στον αγγλικό τίτλο της εφημερίδας αναφέρεται κατά λέξη ότι οι νέοι της Αμερικής στρέφονται «in droves» στην Ορθοδοξία, που σημαίνει «κατά πλήθη», δηλαδή διαπιστώνει ότι αφορά μεγάλους αριθμούς κατηχουμένων. Συγκεκριμένα το Ορθόδοξο Ινστιτούτο Ερευνών του «Saint Constantine College», διαπίστωσε το 2022 αύξηση 78% στις βαπτίσεις Ορθοδόξων, σε σχέση με το 2019.
Αηδιασμένοι και μπουχτισμένοι από τη woke παράνοια που έχει απλωθεί σαν πολιτισμική πανούκλα στις ΗΠΑ, πολλοί νέοι χριστιανοί που ακολουθούσαν ετερόδοξα δόγματα, εγκαταλείπουν απογοητευμένοι τις αιρέσεις και ψάχνουν να βρουν απεγνωσμένα μια πίστη που να μην έχει εγκαταλείψει τις προαιώνιες σταθερές του Ευαγγελίου.
Στο άρθρο της «New York Post» αναφέρεται η μαρτυρία ενός 27χρονου πρώην Αγγλικανού από τη Βιρτζίνια, του Μπεν Κρίστενσον, ο οποίος απηύδησε με όσα γίνονταν στην Αγγλικανική Εκκλησία. Ο Μπεν είπε σε συνέντευξη του στην εφημερίδα ότι η «εκκλησία» που ακολουθούσε δεν είχε καμία σταθερότητα στις θέσεις, αλλά ήταν έρμαιο των αλλαγών που ορίζουν οι καιροί. Κάτι που επηρέαζε και τον ίδιο στο να μην μπορεί να κατασταλάξει σαν προσωπικότητα σε μια στέρεη στάση ζωής.
Ο Μπεν παρατήρησε ότι η Αγγλικανική εκκλησία είχε καταντήσει ένα κοσμικό «πανηγύρι» χωρίς καμία πνευματικότητα. Μια θεολογία διάτρητη, παραδομένη στα γούστα του κόσμου. Ασαφή δόγματα, χειροτονίες γυναικών, LGBTQ+ προπαγάνδα, μουσικές… μπάντες στη λειτουργία. Ένα κακέκτυπο «εκκλησίας» που δεν έχει καμία σχέση με τη διδασκαλία του Χριστού. Ένα ηθικοπλαστικό εμπόριο με τον κόσμο, που έχει καταντήσει τελείως εύπλαστο στις τάσεις του συρμού.
«Όλα αυτά τα πράγματα ήταν ουσιαστικά ανταλλάξιμα, κάτι που μου έδωσε την αίσθηση ότι και οι θεολογικές δεσμεύσεις είναι κάπως ανταλλάξιμες», είπε ο Μπεν Κρίστενσον. Να η μεγάλη διαφορά της Πίστης μας απέναντι σε όλες τις αιρέσεις. Στην Ορθοδοξία, στο Ευαγγέλιο, στους Πατέρες, τίποτα δεν είναι «ανταλλάξιμο». Οι αλήθειες της Πίστης δεν είναι διαπραγματεύσιμες. Δεν είναι προϊόν συναλλαγής με τον κόσμο, αλλά απαλλαγής από το φρόνημά του.
Αυτό το ακλόνητο πνεύμα είναι που ο Απόστολος Παύλος ξεκαθάρισε εξαρχής γράφοντας στην επιστολή Προς Γαλάτας: «ἀλλὰ καὶ ἐὰν ἡμεῖς ἢ ἄγγελος ἐξ οὐρανοῦ εὐαγγελίζηται ὑμῖν παρ’ ὃ εὐηγγελισάμεθα ὑμῖν, ἀνάθεμα ἔστω». Δηλαδή, αν και εμείς ακόμη οι Απόστολοι ή και άγγελος από τον ουρανό σας κηρύττει διαφορετικό Ευαγγέλιο από εκείνο που σας κηρύξαμε, να είναι αναθεματισμένο.
Κάπως έτσι ο Μπεν έχοντας την καλή ανησυχία που φυτεύει ο Θεός στις καλόπιστες ψυχές, ξεκίνησε να μελετά άλλα δόγματα στο Κολλέγιο, για να καταλήξει στο πιο παραδοσιακό και πλέον αμετάβλητο, την Αγία Ορθοδοξία, που 2000 χρόνια πλημμυρίζει την οικουμένη με τα αείζωα νάματα της. Το 2022, στην ηλικία των 25 ετών, βαφτίστηκε Ορθόδοξος Χριστιανός.
Στην Ορθόδοξη Εκκλησία γνώρισε για πρώτη φορά στη ζωή του, τι σημαίνει εκκλησιαστική και λατρευτική ζωή. Το ίδιο και όλες οι χιλιάδες ετεροδόξων που γίνονται Ορθόδοξοι. Το θρησκευτικό πρόγραμμα του μέσου ετερόδοξου Αμερικανού είναι να πάει μια ώρα την Κυριακή στην εκκλησία, να ψάλλει μερικά χαζοχαρούμενα τραγουδάκια, να ακούσει ένα «ξεπλυμένο» κήρυγμα σαν να μιλάει κάποιος «life coach» στο TikTok, και τίποτε άλλο. Αυτό είναι όλο κι όλο. Η λατρεία του Χριστού γίνεται μια κακοφτιαγμένη και σύντομη παρένθεση. Μια κενή συνήθεια χωρίς περιεχόμενο σωτηρίας.
Η «θηλυκοποίηση» των ψευδο – εκκλησιών
Εισερχόμενοι στη Μυστηριακή ζωή της Ορθοδοξίας, οι νέοι Αμερικανοί έρχονται για πρώτη φορά σε επαφή με την εξομολόγηση, το απόδειπνο, την παράκληση, τον εσπερινό, τις γιορτές των Αγίων, τις Δεσποτικές και Θεομητορικές εορτές, τη νηστεία της Τετάρτης και της Παρασκευής, τις Σαρακοστές και φυσικά τη Θεία Κοινωνία, το κατεξοχήν φάρμακο αθανασίας.
Οι κατηχούμενοι εισέρχονται κυριολεκτικά έκπληκτοι σε έναν καινούργιο κόσμο που δεν είχαν ιδέα ότι υπάρχει, γιατί η μόνη τους εικόνα για τον χριστιανισμό ήταν τα εκκοσμικευμένα κουφάρια των αιρετικών «εκκλησιών».
Σε αυτές τις ψευδο – εκκλησίες επικρατεί πλέον μια ολοκληρωτική «θηλυκοποίηση» της λειτουργίας τους, που δεν είναι καθόλου ασύνδετη με τον μεταμοντέρνο φεμινισμό που κυριαρχεί στις ΗΠΑ, ως παράγωγο της woke κουλτούρας. Το αποτέλεσμα της «θηλυκοποίησης» είναι να έχει χαθεί εντελώς η ισορροπία του εκκλησιάσματος, να κυριαρχεί ένας άκρατος συναισθηματισμός με «δακρύβρεχτα» τραγούδια, υψωμένα χέρια και «γκόσπελ» θεατρινισμούς που στερούνται κάθε σοβαρότητας.
Νοιώθοντας εξαιρετικά άβολα με αυτά τα φαινόμενα, πολλοί νεαροί άνδρες Αμερικανοί στρέφονται στην Ορθοδοξία, εκεί που «άρσεν και θήλυ» ζουν εξισορροπημένα τη λειτουργική ζωή και με ευλάβεια ακολουθούν τις παραδοσιακές συντεταγμένες που έχουν παραδοθεί από το Ευαγγέλιο. Με την πάνσοφη αλήθεια ότι η γυναίκα συμβολίζει την αγία Εκκλησία και ο άνδρας τον Χριστό. Με την επίγνωση ότι η Εκκλησία υποτάσσεται στον Χριστό, αλλά και ο Χριστός σταυρώθηκε για την Εκκλησία.
Σε ποιο άλλο ψευτοδόγμα να βρεθούν τέτοιοι θησαυροί νοημάτων; Πώς να μην μείνουν έκθαμβοι οι Αμερικανοί με τον Θεό που τους αποκαλύπτεται αναλλοίωτος και ανόθευτος μέσω της Ορθοδοξίας; Και τι θαύμα υπέροχο είναι να αγγίζει τόσες ψυχές η Πίστη μας;
«Όλα αλλάζουν συνεχώς, εκτός από την Ορθοδοξία»
Ο τιτάνιος αγώνας που έδωσε ο αγιασμένος Γέροντας Εφραίμ της Αριζόνας, με τους ευλογημένους σπόρους του Ευαγγελίου που φύτεψε στην επικράτεια των ΗΠΑ, αποδίδει πολλούς καρπούς σήμερα. Και θα αποδώσουν πολλούς περισσότερους, σε σημείο που σίγουρα θα τρίβουμε τα μάτια μας.
Όσο ο κόσμος βυθίζεται στο χάος της πνευματικής ανυπαρξίας, τόσο οι καλοπροαίρετες ψυχές διψούν να κρατηθούν από της σταθερές της μόνης Αγίας, Καθολικής και Αποστολικής Εκκλησίας, της Ορθοδοξίας. Αυτά να τα βλέπουμε εμείς οι παραδοσιακές Ορθόδοξες χώρες, όπου κάποιοι θέλουν να ανταλλάξουν τους προαιώνιους θησαυρούς μας με ιλουστρασιόν χάντρες της Δύσης. Φλερτάρουμε «γοητευμένοι» με εκείνες τις ψευτο-εκκλησίες που οι δυτικοί φεύγουν αηδιασμένοι και προδομένοι. Αυτές οι ψυχές θα μας δικάσουν, αν δεν τους παραδώσουμε την αγνή και άφθορη Ορθοδοξία που ψάχνουν απεγνωσμένα.
Αφήνω για το τέλος τα υπέροχα λόγια του Bailey Mullins, ενός 26χρονου πρώην Βαπτιστή από τη Νότια Καρολίνα, που μίλησε για εκείνα που τον γοήτεψαν στην Ορθοδοξία:
«Ήθελα να είμαι κάπου που να υπάρχει σταθερότητα και η Ορθοδοξία δεν πρόκειται να αλλάξει. Ένιωσα την αρχαιότητά της, κι αυτό δεν ήταν κάτι που το είχα ζήσει αλλού.
Θα μπορούσε να πει κανείς ότι η Ορθοδοξία είναι πιο ‘’πατριαρχική’’, ειδικά σε σύγκριση με τις πιο θηλυκοποιημένες μορφές Χριστιανισμού που υπάρχουν σήμερα, όπου η έμφαση δίνεται στη συναισθηματική εμπειρία, στο να νιώθουμε καλά και να ελκόμαστε από τον εαυτό μας.
Όμως η Ορθοδοξία δεν αφορά εμάς, αφορά τον Θεό, και νομίζω ότι οι νέοι σήμερα μπορούν να το αντιληφθούν διαισθητικά. Μπορούμε να καταλάβουμε αν κάποιος μας χειραγωγεί.
Όλα αλλάζουν. Οι προτεσταντικές εκκλησίες αλλάζουν. Η Καθολική Εκκλησία αλλάζει. Η κουλτούρα αλλάζει. Η κυβέρνηση αλλάζει.
Οι άνθρωποι θέλουν κάτι που είναι ιστορικό και δεν πρόκειται να αλλάξει. Θέλουν κάτι που να είναι σταθερό και υγιές και να μην είναι χτισμένο στην άμμο».
Διαβάζοντας αυτά τα λόγια τι να πούμε εμείς για την ελεεινότητά μας; Οι ξένοι ψάχνουν αγωνιωδώς να πατήσουν σε στέρεο χώμα Πίστης. Κι εμείς που στεκόμαστε όλη τη ζωή μας πάνω σε αυτό, δεν έχουμε βάλει ακόμα ούτε ένα πετραδάκι για θεμέλιο…
Με πρωτοφανείς ρυθμούς πιστεύουν στον Χριστό μουσουλμάνοι στην Μ. Ανατολή
Ο καλός Θεός εργάζεται όπως δεν φανταζόμαστε ,γιατί είναι ο Κύριος της Ιστορίας!
Χριστιανοί που βρίσκονται ως ιεραπόστολοι στη Μέση Ανατολή, λένε ότι οι μουσουλμάνοι πιστεύουν στον Χριστό με πρωτοφανείς ρυθμούς, παρά την έντονη δίωξη των ατόμων που εγκαταλείπουν το Ισλάμ.
“Πιθανόν τα τελευταία 10 χρόνια, περισσότεροι μουσουλμάνοι έχουν έρθει στην πίστη στον Χριστό από ό, τι τους τελευταίους 15 αιώνες που υπάρχει το Ισλάμ“, δήλωσε ο Tom Doyle, πρώην πάστορας και υπεύθυνος μίας ιεραποστολικής οργάνωσης με έδρα το Texas.
Ο Doyle έχει επισκεφθεί την Μέση Ανατολή περίπου 80 φορές και την περασμένη εβδομάδα επέστρεψε στις ΗΠΑ από ένα ταξίδι του στην Ιερουσαλήμ, όπου ανέφερε ότι τόσο Μουσουλμάνοι όσο και Εβραίοι στρέφονται προς τον Χριστιανισμό.
Νωρίτερα αυτό το μήνα, πάνω από 200 πρώην μουσουλμάνοι βαφτίστηκαν κατά τη διάρκεια μίας σύναξης στην Ευρώπη υπό την ηγεσία του γεννημένου στο Ιράν ευαγγελιστή Λαζάρου Yeghnazar. Η Brenda Ajamian, που έχει εργαστεί ως ιεραπόστολος στη Μέση Ανατολή μαζί με τον Yeghnazar, δήλωσε ότι η εκδήλωση δεν έμοιαζε με τίποτα από όσα είχε δει κατά τη διάρκεια του καιρού που υπηρέτησε στην Αίγυπτο, το Λίβανο και την Ιορδανία.
“Το ότι πολλοί μουσουλμάνοι μεταστρέφονται στον χριστιανισμό μου φαίνεται φοβερό, γιατί πολλοί ιεραπόστολοι έχουν εργαστεί στον αραβικό κόσμο και τον μουσουλμανικό κόσμο γενικά για χρόνια, χωρίς όμως πολλά αποτελέσματα,” είπε η Ajamian. «Ο Θεός εργάζεται μεταξύ των μουσουλμάνων».
Η Ajamian είπε ότι ανέφερε στο συνέδριο ότι η τοξικομανία και η κατάθλιψη μαστίζει πολλές χώρες, κυρίως το Ιράν, όπου η καθοδηγούμενη από κληρικούς κυβέρνηση επιχειρεί να πατάξει τα κινήματα υπέρ της δημοκρατίας. «Οι άνθρωποι έχουν τόσο βαρεθεί με το είδος της ζωής που ζουν. … Στρέφονται προς τον Χριστό, παρά την πολύ μεγάλη πιθανότητα να διωχθούν, να φυλακισθούν και να θανατωθούν», είπε.
Η απελπισία είναι επίσης ένας μεγάλος λόγος που κάνει πολλούς Εβραίους να έλθουν στο Χριστό, είπε ο Doyle. “Τα τελευταία 20 χρόνια περισσότεροι Εβραίοι [επίσης] έχουν γίνει οπαδοί του Ιησού από ό, τι τα τελευταία 2.000 χρόνια του χριστιανισμού», είπε.
Το ραδιόφωνο, η τηλεόραση και τα χριστιανικά προγράμματα του Internet έχουν γίνει το κλειδί για τον ευαγγελισμού στα μουσουλμανικά έθνη. Ο Yeghnazar ισχυρίζεται ότι πάνω από 3.000 Ιρανοί μεταστρέφονται στον χριστιανισμό κάθε μήνα μέσω του (δορυφορικών) τηλεοπτικών εκπομπών και εκπομπών μέσω του Ίντερνετ στην γλώσσα Φαρσί.
Ο Doyle είπε ότι μέσω τηλεοπτικών προγραμμάτων που μεταδίδονται σε ολόκληρη τη Μέση Ανατολή, περίπου 60 εκατομμύρια άτομα βλέπουν τον πατέρα Zakaria Botross, έναν αναγεννημένο Κόπτη ιερέα, για τον οποίον ο Ντόιλ λέει «ο απόστολος Παύλος στους μουσουλμάνους σίγουρα είναι ο πατέρας Zakaria,» (οι μουσουλμάνοι έχουν εκδώσει «φατφά» εναντίον του).
Όμως, πολλοί πιστοί πρώην μουσουλμάνοι ομολογούν ότι πιστεύουν στον Χριστό, μέσα από όνειρα και οράματα του Ιησού.
«Δεν μπορώ να σας πω πόσους μουσουλμάνους έχω γνωρίσει που λένε: «Δεν ψαχνόμουν. Ήμουν μουσουλμάνος. Αλλά ξαφνικά βλέπω αυτό το όνειρο για τον Ιησού ότι με αγαπάει και μου λέει να Τον ακολουθήσω”, είπε ο Doyle.
Ο Doyle επισημαίνει ότι το υπερφυσικό αποτελεί σημαντικό μέρος της ισλαμικής πίστης. Μέσα από την πορεία της ζωής του, ο Μωάμεθ ισχυρίστηκε ότι είχε οράματα και επαφές, ιδιαίτερα με τον άγγελο Γαβριήλ.
«Ο Θεός εισέρχεται στο δικό τους πλαίσιο», είπε ο Ντόιλ. Αλλά αντί να βρουν καθοδήγηση από τον Αλλάχ, οι μουσουλμάνοι βρίσκουν τον Ιησού.
Ο Haytham Abi Haydar, πάστορας της Εκκλησίας ‘Arabic Fellowship Alliance Church’ στο Dearborn του Michigan , ένα προάστιο του Ντιτρόιτ των ΗΠΑ με μεγάλο πληθυσμό μουσουλμάνων, είπε ότι τα όνειρα και το υπερφυσικό είναι σημαντικά για τους μουσουλμάνους. “Είναι τόσο δυνατά και αληθινά (τα όνειρα). Θεωρούν ότι είναι σαν ένα κανάλι για να μιλήσουν με τον Θεό και να δουν κάτι σημαντικό», είπε ο Abi Haydar, ο οποίος και αυτός έχει ακούσει για τους μουσουλμάνους που βλέπουν τον Ιησού σε όνειρα.
Ο Ajamian είπε ότι οι εκκλησίες που αποτελούνται από πρώην μουσουλμάνους εξαπλώνονται “σαν φωτιά” και στη Μέση Ανατολή και στην Ευρώπη, η οποία γνωρίζει μια έκρηξη μετανάστευσης ανθρώπων από μουσουλμανικές χώρες.
Ο Doyle είπε ότι αν και η συγκομιδή είναι μεγάλη στις χώρες της Μέσης Ανατολής, ο πνευματικός πόλεμος είναι επίσης μεγάλος. “Οι άνθρωποι το αισθάνονται. Το αισθάνονται λίγο πιο έντονα (από τους άλλους)”, είπε.
Η ένταση, είπε, είναι ιδιαίτερα υψηλή τώρα κατά τη διάρκεια του Ραμαζανιού, τις ημέρες που οι μουσουλμάνοι προσεύχονται και νηστεύουν σε ανάμνηση της εποχής που πιστεύουν ότι ο Μωάμεθ έλαβε θεϊκά τους πρώτους στίχους του Κορανίου. Είπε ότι οι άνθρωποι αρρωσταίνουν και έχουν ακόμη και εφιάλτες.
“Όταν έρχεται το Ραμαζάνι, νιώθεις πραγματικά τον πνευματικό πόλεμο”, είπε.
Οι χριστιανοί σε πολλές μουσουλμανικές χώρες μπορεί να φυλακιστούν ή να θανατωθούν για τη φυγή τους από το Ισλάμ. Αλλά ο Ajamian είπε ότι ο διωγμός είναι ένα σημάδι ότι ο Θεός απαντά στις προσευχές για τον μουσουλμανικό κόσμο. «Ο Θεός κινείται», είπε. “… Στον διάβολο δεν αρέσει, αλλά υπάρχει μια τεράστια κίνηση”.
Σχόλιο “Εμπεσών εις λάκκον τις”:
… ἀν δὲν πρόκειται γιὰ κάποια οἰκουμενιστικῆς κοπῆς…
ἀκοή…
(μιὰ τάχα… “εὐ”/καλή ἀγγελία…)
ποῦ σκοπεύει νὰ προβάλλει μιά κάποιαν ἀνάγκη…
“σεισπείρωσης”
τῶν… τάχα ἑκκλησιῶν,
χάριν μιᾶς “ὑπεραϕθονίας” καρποῦ πρός θερισμόν…
τότε, πράγματι, εἶναι κάτι μὲ τεράστιο ἐνδιαϕέρον, κι ἔχει ὁ Θεός τὸν τρόπο του νὰ μᾶς ἐκπλήσσει
Βρετανία: Μαζικές βαπτίσεις και κύμα επιστροφής στην Ορθοδοξία – Η στιγμή που άλλαξε τη ζωή δεκάδων ανθρώπων
Του Γιάννη Παπανικολάου
Το Σάββατο του Λαζάρου, 4 Απριλίου 2026, ημέρα κατά την οποία η Ορθόδοξη Εκκλησία τιμά την εκ νεκρών έγερση του φίλου του Χριστού, αποτέλεσε και φέτος ορόσημο πνευματικής αναγέννησης για δεκάδες κατηχουμένους στη Μεγάλη Βρετανία. Σε κλίμα κατάνυξης και βαθιάς συγκίνησης, πλήθος πιστών προσήλθε για να λάβει το Άγιο Βάπτισμα και το Ιερό Χρίσμα, εντασσόμενο πλέον στην εκκλησιαστική ζωή.
Η τέλεση του μυστηρίου στον Ναό των Δώδεκα Αποστόλων
Κεντρικό σημείο των εκδηλώσεων αποτέλεσε ο Ιερός Ναός Αγίων Δώδεκα Αποστόλων στο Χέρτφορντσαϊρ, όπου τελέστηκε το ιερό μυστήριο με προεξάρχοντα τον Σεβασμιώτατο Αρχιεπίσκοπο Θυατείρων και Μεγάλης Βρεταννίας.
Περισσότεροι από 70 κατηχούμενοι έλαβαν το βάπτισμα, ενώ αρκετοί ενήλικες προσήλθαν μόνο στο Χρίσμα, σύμφωνα με την εκκλησιαστική παράδοση. Η ατμόσφαιρα ήταν κατανυκτική, με τους νεοφώτιστους να βιώνουν μια βαθιά πνευματική εμπειρία.
Καθοριστική η συμβολή της κατήχησης
Ιδιαίτερη σημασία είχε η προετοιμασία μέσω του κατηχητικού προγράμματος «Discover Orthodoxy», το οποίο οργανώνεται από την Αρχιεπισκοπή Θυατείρων. Το πρόγραμμα πραγματοποιείται διαδικτυακά, δίνοντας τη δυνατότητα σε ανθρώπους από διαφορετικές χώρες να γνωρίσουν σε βάθος την Ορθόδοξη πίστη.
Από την έναρξή του τον Σεπτέμβριο του 2025, εκατοντάδες συμμετέχοντες έχουν ολοκληρώσει τον κύκλο μαθημάτων, ενώ ήδη προγραμματίζεται νέος κύκλος για τον Μάιο του 2026.
Πιστοί από όλο τον κόσμο ενωμένοι στην Ορθοδοξία
Οι νεοφώτιστοι προέρχονται από ποικίλα πολιτισμικά περιβάλλοντα, μεταξύ των οποίων το Ηνωμένο Βασίλειο, η Ελλάδα, η Κύπρος, η Αλβανία και η Βουλγαρία, αλλά και χώρες της Αφρικής, της Ασίας και της Λατινικής Αμερικής.
Η πολυμορφία αυτή αναδεικνύει τον οικουμενικό χαρακτήρα της Ορθοδοξίας, η οποία συνεχίζει να προσελκύει ανθρώπους διαφορετικών εθνικοτήτων και παραδόσεων.
Παράλληλες βαπτίσεις σε ενορίες της Βρετανίας
Αντίστοιχες τελετές πραγματοποιήθηκαν και σε άλλες μεγάλες πόλεις, όπως το Λονδίνο, το Μάντσεστερ και το Μπέρμιγχαμ. Σημαντική ήταν η συμμετοχή ενοριών όπως ο Ιερός Καθεδρικός Ναός Αγίας Σοφίας Λονδίνου, οι οποίες στήριξαν την προσπάθεια αυτή.
Η παρουσία τόσων νέων πιστών καταδεικνύει τη ζωντάνια της Εκκλησίας στη Διασπορά και την αυξανόμενη απήχησή της.
Η πρώτη Θεία Κοινωνία των νεοφωτίστων
Μετά το πέρας του μυστηρίου, οι νεοφώτιστοι εισήλθαν στον κυρίως ναό κρατώντας αναμμένες λαμπάδες και συμμετείχαν στην Πανηγυρική Θεία Λειτουργία, κοινωνώντας για πρώτη φορά των Αχράντων Μυστηρίων.
Η στιγμή αυτή αποτέλεσε κορύφωση της πνευματικής τους πορείας και την πλήρη ένταξή τους στην εκκλησιαστική κοινότητα.
Ευχαριστίες και μήνυμα ελπίδας
Ο Σεβασμιώτατος εξέφρασε θερμές ευχαριστίες προς τους ιερείς, τους κατηχητές και τους εθελοντές για την πολύτιμη συμβολή τους. Ιδιαίτερη αναφορά έγινε και στη στήριξη της Εκκλησίας της Ελλάδος, η οποία ενισχύει διαρκώς τις προσπάθειες της Ορθοδοξίας στο εξωτερικό.
Η ημέρα ολοκληρώθηκε με κοινή νηστήσιμη τράπεζα, μέσα σε κλίμα χαράς και ενότητας, στέλνοντας ένα ισχυρό μήνυμα πίστης και ελπίδας για το μέλλον.
Οι ομογενείς τούς λένε «νεοφώτιστους». Δεν είναι ένας ή δύο. Είναι δεκάδες και τα τελευταία χρόνια ολοένα και αυξάνονται. Είναι τα νέα πρόσωπα που εμφανίζονται στους ναούς της Πόλης. Ανθρωποι που ζουν στην Τουρκία, από διαφορετικό θρησκευτικό και πολιτισμικό υπόβαθρο, αποφάσισαν να αλλάξουν θρησκεία και να βαπτισθούν χριστιανοί.
Αίτηση και κατήχηση
Η όλη διαδικασία ξεκινάει με την υποβολή αιτήσεως. Οι αιτήσεις εξετάζονται από ειδική επιτροπή της Εκκλησίας, η οποία αξιολογεί την ειλικρίνεια, την ωριμότητα, αλλά και τα κίνητρα των υποψηφίων. Η ποιμαντική αυτή μέριμνα αποσκοπεί στη διασφάλιση ότι η απόφαση για ένταξη στην Ορθόδοξη Εκκλησία αποτελεί συνειδητή και ελεύθερη επιλογή πίστεως.
Μετά την έγκριση, οι υποψήφιοι εντάσσονται σε πρόγραμμα κατήχησης, το οποίο πραγματοποιείται υπό την πνευματική καθοδήγηση της Εκκλησίας. Η κατήχηση διαρκεί από έξι έως δώδεκα μήνες, ανάλογα με την προσωπική πορεία και την πνευματική ετοιμότητα κάθε κατηχουμένου. Κατά τη διάρκειά της, οι υποψήφιοι διδάσκονται τις βασικές αλήθειες της ορθόδοξης πίστης, τη λειτουργική ζωή και την εκκλησιαστική παράδοση. Η κορύφωση αυτής της πορείας είναι το Αγιο Βάπτισμα.
Ο 45χρονος Σάββας μας εξηγεί τη δική του πορεία: «Μέχρι πριν από οκτώ χρόνια ήμουν μουσουλμάνος, όμως δεν είχα καμία σχέση με τη θρησκεία, ούτε και ιδιαίτερη επαφή με τη χριστιανική πίστη. Μια Παρασκευή βράδυ είδα ένα όνειρο. Ξύπνησα γεμάτος αγωνία και το ανέφερα στη σύζυγό μου. Τότε εκείνη μου είπε πως υπάρχει μια εκκλησία στο Νεοχώρι, στον Βόσπορο, και να πάω να ανάψω ένα κερί. Εκεί γνώρισα τον κύριο Λάκη Βίγκα, που ήταν υπεύθυνος της κοινότητας.
Αργότερα αποφάσισα να κάνω το επόμενο βήμα. Υπήρξε μια περίοδος διαδικασίας περίπου ενός έτους για κατηχητικό. Αφού έγιναν όλα όπως πρέπει και ήμουν έτοιμος, βαπτίστηκα. Το όνομά μου ήταν Ερκάν. Εγινα Σάββας.
Η σύζυγός μου δεν έκανε το ίδιο βήμα μαζί μου. Τα παιδιά μου, ο Θεόδωρος και ο Αρης, βαπτίστηκαν. Χαίρομαι ιδιαίτερα που μεγαλώνω τα παιδιά μου με αυτόν τον πολιτισμό και τη θρησκεία. Οταν ο γιος μου, ο Αρης, 4,5 ετών, μου λέει “καλή Σαρακοστή”, χαίρομαι πολύ. Ο Θεόδωρος είναι 7 ετών και πηγαίνουν στο σχολείο στο Ζάππειο. Υπήρξαν δυσκολίες στην εγγραφή τους, αλλά τα καταφέραμε. Εγώ θα ζήσω και θα πεθάνω εδώ. Νομίζω πως όλα έγιναν επειδή η Παναγία ήρθε, με έπιασε από το χέρι και με έφερε εδώ. Εμείς είμαστε μια οικογένεια».
«Είμαι χαρούμενος» – «Πριν με έλεγαν Σαχάμπ. Κάποιοι από το σόι της γιαγιάς μου είχαν ρίζες από Ρωμιούς, αλλά δεν πήγαιναν συχνά στην εκκλησία. Ημουν μουσουλμάνος, αλλά στα χαρτιά. Τώρα είμαι χαρούμενος», λέει ο Νικόλαος.
Λίγη ώρα μετά τη βάπτισή του συναντήσαμε τον Νικόλαο: «Το όνομά μου τώρα πια είναι αυτό. Πριν με έλεγαν Σαχάμπ. Κάποιοι από το σόι της γιαγιάς μου είχαν ρίζες από Ρωμιούς, αλλά δεν πήγαιναν συχνά στην εκκλησία. Οταν μεγάλωσα, το ήθελα και αποφάσισα να προχωρήσω για να γίνω χριστιανός. Ημουν μουσουλμάνος, αλλά στα χαρτιά. Τώρα είμαι χαρούμενος. Για να πάρω την απόφαση έπρεπε να σταθώ στα πόδια μου, να μην εξαρτώμαι από κάποιους και να ζήσω όπως θέλω. Τότε πήγα με δική μου βούληση στην εκκλησία και ζήτησα να με βοηθήσουν. Εκανα δύο χρόνια κατηχητικό. Εχω μαζί μου φίλους από όλη την Τουρκία. Πέντε ημέρες δεν κοιμόμουν από την αγωνία μου και τώρα η χαρά μου είναι μεγάλη».
Νονά από τα Ιωάννινα
Η νονά του Νικολάου είναι η Χαρούλα Παρουτιάδη, που ήρθε από τα Ιωάννινα. Μας εξηγεί πως τον Νικόλαο τον είχαν γνωρίσει όταν ήταν μικρός μέσω του θείου του: «Αποφάσισε να βαπτιστεί και ήρθα να γίνω νονά».
Μετά το βάπτισμα, οι νεοφώτιστοι συμμετέχουν ενεργά στην εκκλησιαστική ζωή και στις ελληνορθόδοξες παραδόσεις. Εκκλησιάζονται τακτικά και εντάσσονται στην ενοριακή κοινότητα. Ορισμένοι έχουν επιλέξει μάλιστα να αφιερωθούν πλήρως στον μοναχικό βίο, μεταβαίνοντας στο Αγιον Ορος ως δόκιμοι μοναχοί. Παράλληλα, νέοι άνθρωποι έχουν αποφασίσει να σπουδάσουν θεολογία στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, επιθυμώντας να εμβαθύνουν στην Ορθόδοξη Θεολογία και να υπηρετήσουν την Εκκλησία.
Η Ανθούσα από το Ιράν εισέρχεται στο αγιασμένο νερό. Υστερα από οκτώ χρόνια στην Τουρκία, όλα τα μέλη της οικογένειάς της αποφάσισαν να βαπτισθούν ορθόδοξοι. «Είχα μεγάλο άγχος, όμως τώρα είμαι ιδιαίτερα χαρούμενη και νιώθω μεγάλη ικανοποίηση που έκανα αυτό το βήμα».
Συναντήσαμε τον Δανιήλ, του οποίου το προηγούμενο όνομα ήταν Ακίφ. Στα παιδικά του χρόνια, όπως λέει, τους δίδασκαν διάφορες θρησκείες, αλλά όταν μεγάλωσε θέλησε να ακολουθήσει αυτόν τον δρόμο. Οπως και ο Μεχμέτ, που έγινε Μάρκος και είναι μηχανολόγος μηχανικός: «Ημουν άθεος και έψαχνα τον δρόμο μου. Μετά άρχισα να αναζητώ τι να κάνω. Η σύντροφός μου με βοήθησε να βρω τον δρόμο και, αφού διάβασα πολλά, διάβασα και το Ευαγγέλιο και διαπίστωσα πως ο πατέρας μου, άθελά του, με είχε μεγαλώσει με τους όρους του χριστιανισμού. Αρχικά δεν μπορούσα να πάω σε εκκλησία. Μετά έκανα αίτηση, το ζήτησα εγώ. Πέρασα μια δοκιμασία. Αφού έγινα χριστιανός, έγινα πιο ήρεμος. Η οικογένειά μου ξέρει την απόφασή μου και δεν αντέδρασε».
Συναντήσαμε και μια οικογένεια από το Ιράν. Ο Μοχαμάντ είναι ο πατέρας, ο οποίος βαπτίστηκε με το νέο του όνομα, Χριστόφορος. Η κόρη του, η Ανθούσα, μας αναφέρει: «Είχα μεγάλο άγχος, αλλά τώρα είμαι ιδιαίτερα χαρούμενη και νιώθω μεγάλη ικανοποίηση που έκανα αυτό το βήμα. Ο πατέρας μου είχε έρθει εδώ από το Ιράν διασχίζοντας τα βουνά, καθώς τον είχαν συλλάβει και διέφυγε επειδή από μουσουλμάνος είχε γίνει προτεστάντης. Τώρα, μετά οκτώ χρόνια στην Τουρκία, αποφασίσαμε όλη η οικογένεια να βαπτιστούμε ορθόδοξοι. Είναι μια ιστορία μαρτυρίου που περάσαμε στο Ιράν, όμως τώρα ζούμε με χαρά το όνειρό μας. Ζούμε ελεύθεροι και πραγματοποιούμε την επιθυμία μας».
Ρεβέκκα από τη Σμύρνη – «Είχα ένα κενό μέσα μου. Εμαθα να αγαπώ τον Θεό και άρχισα να αγαπώ τον εαυτό μου. Είναι σαν να έφτασα στο σπίτι μου. Εχω ηρεμήσει», λέει η Τουγτσέ από τη Σμύρνη, που σύντομα θα λάβει το όνομα Ρεβέκκα.
Η Τουγτσέ είναι προγραμματίστρια υπολογιστών. Τη συναντήσαμε στη Σμύρνη. Μας εξηγεί πώς αποφάσισε να γίνει χριστιανή. Τώρα παρακολουθεί μαθήματα κατήχησης και, όταν ολοκληρώσει τη διαδικασία, θα βαπτιστεί και θα λάβει το όνομα Ρεβέκκα. «Στα 13 μου διάβασα το Ευαγγέλιο. Οι γονείς μου δεν ήταν θρησκευόμενοι. Εκεί γνώρισα την αγάπη. Στα 15-16 μου είχα δει σε εκκλησία διάφορους παπάδες και έλεγα πως θα γίνω χριστιανή. Ο Θεός, ο Χριστός, ήταν πάντα στη ζωή μου. Είχα προβλήματα. Εχασα τον σύζυγό μου το 2022, ο οποίος ήταν αντιρρησίας συνείδησης. Το 2023, όταν πέθανε και η μητέρα μου, έχασα την ελπίδα μου. Κάποια στιγμή ήμουν σε πολύ άσχημη κατάσταση και σκέφτηκα να πάω στην εκκλησία, κάτι άλλαξε μέσα μου. Πριν είχα ένα κενό μέσα μου. Εμαθα να αγαπώ τον Θεό και άρχισα να αγαπώ τον εαυτό μου. Είναι σαν να έφτασα στο σπίτι μου. Εχω ηρεμήσει. Ο αρραβωνιαστικός μου είπε ότι στην καρδιά μου έχω τον Χριστό και πως το σέβεται. Η οικογένειά του μου έκανε δώρο ένα σταυρό. Στην εργασία μου ήταν πολύ υποστηρικτικοί. Πέρυσι μου έδωσαν άδεια το Πάσχα και πήγα να εργαστώ στο μπαϊράμι των μουσουλμάνων. Σεβάστηκαν την επιθυμία μου».
Οι φόβοι για τη γλώσσα και την ταυτότητα της μειονότητας
Ο τέως πρόεδρος της Κοινότητας Νεοχωρίου, Λάκης Βίγκας, αναφέρει ότι η δική του μαρτυρία ανάγεται στην περίοδο γύρω στο 2007, όταν πρωτογνώρισε ένα άγνωστο στην κοινότητα ζευγάρι, το οποίο συμμετείχε στην κυριακάτικη λειτουργία στον Ιερό Ναό της Παναγίας Κουμαριώτισσας στο Νιχώρι και συνεχίζει μέχρι σήμερα συστηματικά, παραμένοντας ενεργό στην κοινοτική ζωή. Αργότερα προστέθηκαν και άλλοι, οι οποίοι με σεβασμό και αγάπη ακολουθούν τις παραδόσεις και την εκκλησιαστική ζωή.
Η πλειονότητα των βαπτισθέντων που γνώρισε είναι άνθρωποι σοβαροί, με παιδεία, και η επιλογή τους αποτελεί συνειδητή στάση ζωής. Πολλές φορές, όσοι θεωρούνται γηγενείς εκπλήσσονται από το ενδιαφέρον και το επίπεδο των γνώσεών τους, καθώς εργάζονται με υπομονή και μελετούν με ζήλο, εμβαθύνοντας στην Παλαιά και στην Καινή Διαθήκη, καθώς και στα συγγράμματα των Πατέρων της Εκκλησίας.
Ο κ. Βίγκας αναφέρει ότι το μεγαλύτερο εμπόδιο στη λειτουργική και κοινοτική ζωή παραμένει η γλώσσα. «Επιβάλλεται να βρούμε λύσεις για να μη χαθεί η ελληνοφωνία στους ναούς μας. Για εμάς η διατήρηση της ελληνικής γλώσσας, ειδικά μέσα στις εκκλησίες μας, είναι εκ των ων ουκ άνευ για τη συνέχιση της ύπαρξης της Ρωμιοσύνης».
Η ομογενειακή εφημερίδα «Απογευματινή», με κύριο άρθρο της, εκφράζει διαφορετική άποψη, τονίζοντας ότι: «Σήμερα, που ο πληθυσμός μας βαίνει μειούμενος, παρατηρείται το εξής φαινόμενο: Τούρκοι μουσουλμάνοι που βαπτίζονται εγγράφονται στα ελληνορθόδοξα μειονοτικά σχολεία. Στον νου του κάθε καλοπροαίρετου παρατηρητή γεννάται το εξής ερώτημα: “Μήπως τελικά είναι αυτή η λύση στο δημογραφικό;”. Η απάντηση είναι όχι. Οπως έχει ξαναειπωθεί, η αλλαγή πίστης είναι θεμελιώδες δικαίωμα και οι θρησκευτικοί λειτουργοί έχουν την υποχρέωση να την επικυρώνουν. Δεν είναι δυνατόν, όμως, η αλλαγή πίστης ανθρώπων που δεν έχουν καταγωγή από τη μειονότητά μας να συνεπάγεται την άμεση και αυτόματη ένταξή τους σε αυτήν. Ολοι οι ομογενειακοί θεσμοί, ως θεματοφύλακες του ελληνορθόδοξου πολιτισμού, έχουμε την ύψιστη ευθύνη διαφύλαξης της μητρικής μας γλώσσας, των ηθών, εθίμων και παραδόσεών μας. Οφείλουμε επίσης να προστατεύουμε την κοινοτική μας περιουσία, την οποία οι πρόγονοί μας –την ώρα της φυγής τους– μεταβίβασαν σε φίλια χέρια “άρον άρον”, ώστε να μην υφαρπαχθεί ο ιδρώτας τους, να μη χαθούν οι αναμνήσεις τους και να μη διαστρεβλωθεί η ιστορία τους».
Πρώτα απ’ όλα, θα ήθελα να σας ευχαριστήσω βαθύτατα, Δέσποτα, για τις ομιλίες σας και για το έργο της «ομάδας» σας (κατά κάποιον τρόπο), που τις ανεβάζει και τις υποτιτλίζει στο YouTube. Τα λόγια σας έχουν αποτελέσει πηγή μεγάλης παρηγοριάς και δύναμης για εμάς, Δέσποτα. Τουλάχιστον σε μένα έχουν γεννήσει κάποια μετάνοια (λιγότερη απ’ όση χρειάζομαι) και έχουν ενισχύσει την πίστη μου. Ευχαριστώ τη Γερόντισσα Γαλακτία που σας παρότρυνε όχι μόνο να «μιλάτε στις ακακίες» της Μόρφου, αλλά και σε εμάς σε όλο τον κόσμο.
Δέσποτα, το όνομά μου είναι Γιούρι. Είμαι Βραζιλιάνος Ορθόδοξος Χριστιανός, προσήλυτος. Μεγάλωσα ως Προτεστάντης, και η Χάρις του Θεού με άγγιξε, με το Άγιο Πνεύμα να εργάζεται στην καρδιά μου σιγά-σιγά αυτά τα τελευταία χρόνια, μέχρι που έφτασα εκεί που βρίσκομαι σήμερα — στη Βάρκα του Χριστού. Βαπτίστηκα το περασμένο Πάσχα. Η ενορία μας εδώ υπάγεται στο Πατριαρχείο Αντιοχείας, αλλά λόγω ελλείψεως πόρων δεν έχουμε ναό ούτε ιερέα στην πόλη μου. Λαμβάνουμε έναν ιερέα από άλλη πόλη μία φορά τον μήνα για τη Θεία Λειτουργία και τη Θεία Κοινωνία. Είναι μια δοκιμαστική κατάσταση, Δέσποτα, αλλά κάνουμε ό,τι μπορούμε. Δεν έχω ζωγραφισμένες εικόνες, και εξαιτίας της οικογένειάς μου δεν μπορώ καν να αφήνω εκτεθειμένες τις εκτυπωμένες εικόνες των Αγίων στους οποίους προσεύχομαι όταν φεύγω από το σπίτι. Πρέπει να τις φυλάω για να μην τις πετάξουν «λόγω ειδωλολατρίας». Κατά κάποιον τρόπο ζω την «μοναχική Ορθοδοξία» των προφητειών. Βλέπουμε κάποιους νεοφώτιστους εδώ στη χώρα και μερικοί ναοί είναι ακόμη και γεμάτοι τις Κυριακές, πράγμα που με χαροποιεί πολύ.
Αλλά γενικά, δυστυχώς, είμαστε μια χώρα βυθισμένη σε μεγάλο βάθος δυστυχίας και στον βόρβορο, όπως λέει ο βασιλεύς Δαβίδ στους Ψαλμούς. Είμαστε ακόμη και γνωστοί γι’ αυτό. Προσεύχομαι να αυξηθεί η μετάνοιά μου, διότι κι εγώ συμμετέχω στις αμαρτίες που ο Άγιος Μιχαήλ (ο Προστάτης μου) θα καθαρίσει από τον κόσμο (Κύριε, ελέησον ημάς). Ο Πρωτοπρεσβύτερός μας βρίσκεται σε συζητήσεις με τον Μητροπολίτη μας για την ανέγερση του πρώτου μας μοναστηριού εδώ. Δεν έχουμε την ευλογία της στενής και συχνής επαφής με μοναχούς και γέροντες, όπως έχετε εσείς στην Ελλάδα και στην Κύπρο, Δέσποτα.
Οι χώρες της Ορθόδοξης παραδόσεως έχουν το προνόμιο να βρίσκονται κοντά σε τόσους Αγίους και σε τόσες προειδοποιήσεις και εκκλήσεις για μετάνοια, πάτερ. Εάν δεν είναι πολύς κόπος, θα μπορούσατε να ρωτήσετε κάποιον από τους εν ζωή Αγίους που ενίοτε συναντάτε, ποιο θα είναι το μέλλον μας; Της Νότιας Αμερικής γενικά, και της Βραζιλίας. Ακούω για όσα πρόκειται να συμβούν στην Κύπρο και στην Ελλάδα και στη Ρωσία και στις Ηνωμένες Πολιτείες, αλλά για εμάς λέγονται πολύ λίγα ή και τίποτε. Ζώντας εδώ γνωρίζω πόσο χρειάζεται αυτή η χώρα να συγκλονιστεί εκ βάθρων για να γίνει και πάλι ένας αξιοπρεπής τόπος. Και γνωρίζω ότι η προσευχή, η μετάνοια και η νηστεία μας είναι αυτά που θα μας βοηθήσουν να περάσουμε μέσα από αυτά (Παναγία, σώσον ημάς). Γνωρίζω ότι οι περισσότερες χώρες του κόσμου θα αφανιστούν σύντομα — πιθανώς κι εμείς.
Στην προσωπική μου ζωή έχω εμπιστευθεί την Υπεραγία Τριάδα και ασκώ την μικρή μου πίστη όσο μπορώ· και αν δεν ήταν το χέρι του Χριστού που με στηρίζει, δεν θα ήμουν εκεί που βρίσκομαι σήμερα. Αντιμετωπίζω πολλές προσωπικές και οικονομικές δυσκολίες, πράγματι καιρούς δοκιμασίας, αλλά η Χάρις του Κυρίου είναι μαζί μου μέσα σε όλες τις δυσκολίες, και εμπιστεύομαι ότι θα είναι μαζί μου μέχρι την τελευταία μου στιγμή, ό,τι κι αν συμβεί.
Προσεύχομαι για εσάς, Δέσποτα, να σας δίνει ο Κύριος δύναμη και υγεία για να καθοδηγείτε το ποίμνιό σας μέσα σε αυτές τις τελευταίες και δοκιμαστικές ημέρες που έχουμε μπροστά μας. Κάνετε περισσότερα απ’ όσα αντιλαμβάνεστε, Δέσποτα. Να προσεύχεστε για εμάς και για μένα στον αγώνα μου, πάτερ.
Μαρτύριο Αγίου Τερεντίου και των συν αυτώ μαρτυρησάντων. Μηνολόγιο Οξφόρδης (14ος αι.)
Μνήμη των Aγίων Mαρτύρων Tερεντίου, Aφρικανού, Mαξίμου, Πομπηΐου και ετέρων τριανταέξ. Aλλά δη και των περί τον μακάριον Ζήνωνα και Aλέξανδρον και Θεόδωρον
Εις τον Τερέντιον
Έπαθλα ποία της τομής Tερεντίω;
A μη συνέσχεν όψις ούς ή καρδία.
Εις τους λοιπούς
Ίδωμεν ους τέμνουσιν αθλητάς όσοι,
Δεκάς τετραπλή προς δε και άλλοι μάλα.
Μαρτύριο Αγίου Τερεντίου και των συν αυτώ μαρτυρησάντων. Μηνολόγιο Οξφόρδης (14ος αι.)
Oύτοι οι Mάρτυρες ήτον κατά τους χρόνους Δεκίου, και ηγεμόνος Φουρτουνιανού, εν έτει σνα΄ [251]. Eκατάγοντο δε από την Aφρικήν. Eπειδή δε ευγήκε προσταγή βασιλική, ότι οι Xριστιανοί να αρνούνται τον Xριστόν, όσοι δε κρατούσι την πίστιν τους, και δεν πείθονται εις τον βασιλέα, να τιμωρούνται με διάφορα βάσανα: τούτου χάριν βλέποντες ούτοι οι Άγιοι τεσσαράκοντα Mάρτυρες πολλούς Xριστιανούς, οπού εγελούντο και επήγαιναν αυτοκάλεστοι εις την πλάνην των ειδωλολατρών, εσυμφώνησαν ένας με τον άλλον να αντισταθούν εις τους Έλληνας, και να μεταχειρισθούν την ανδρίαν της ψυχής και του σώματός των, διά την πίστιν και αγάπην του Xριστού. Eνθύμιζον γαρ ένας τον άλλον τα λόγια, οπού είπεν ο Kύριος, τα οποία παρακινούσι τους Xριστιανούς εις το μαρτύριον. Ήγουν το «μη φοβηθήτε από των αποκτεν<ν>όντων το σώμα, την δε ψυχήν μη δυναμένων αποκτείναι» (Mατθ. ι΄, 28). Eφέρθησαν λοιπόν εις τον ηγεμόνα Φουρτουνιανόν οι γενναίοι αγωνισταί, και εκήρυξαν μεν, την δύναμιν του Xριστού, εθεάτρισαν δε την ασθένειαν των ειδώλων. Tαύτα δε ακούσας ο ηγεμών, επρόσταξε να βάλλουσι τους Aγίους εις την φυλακήν, ύστερον δε έστειλε και έφερε τους συντρόφους του μακαρίου Ζήνωνος και Aλεξάνδρου και Θεοδοσίου, τους οποίους πρότερον έκρινε και επαίδευσεν. Όθεν εσυμβούλευεν αυτούς να αρνηθούν την πίστιν του Xριστού, και να προσέλθουν εις τα είδωλα. Eπειδή δε και αυτοί αντιστάθησαν εις τούτο, και έδειξαν, πως είναι αμετάθετοι εις την πίστιν του Xριστού, τόσον από τα λόγια οπού είπον, όσον και από τα βάσανα οπού έπαθον: τούτου χάριν επρόσταξεν ο ασεβής να δείρουν τους Aγίους με ραβδία ακανθωτά και τραχέα, και με νεύρα βοών, αλλάχθησαν δε οι δέρνοντες αυτούς στρατιώται. Όθεν τόσον ηφανίσθησαν αι σάρκες των Aγίων από τον πολύν δαρμόν, ώστε οπού εφαίνοντο από έξω, τα εσωτερικά σπλάγχνα των.
Έπειτα εκάρφωσαν αυτούς εις την ράχιν με σουβλία πυρωμένα, και επάνω εις τας πληγάς, έβαλον ξύδι με αλάτι, και έτριβαν αυτάς με τρίχινα υφάσματα. Eπειδή δε οι Άγιοι διά προσευχής των εκρήμνισαν τα είδωλα, διά τούτο ο ηγεμών λυπηθείς εις το άκρον, και απελπισθείς, ότι έχουν οι Άγιοι να μεταβληθούν, επρόσταξε να τους αποκεφαλίσουν, και ούτως έλαβον οι αοίδιμοι τους στεφάνους του μαρτυρίου. Ύστερον δε παρεστάθησαν εις τον ηγεμόνα και οι σύντροφοι του Aγίου Tερεντίου, οι οποίοι παρρησία ομολογήσαντες τον Xριστόν, πάλιν εβάλθησαν εις την φυλακήν, αφ’ ου πρώτον έβαλον εις τον λαιμόν τους δεσμά, και αφ’ ου υποκάτω αυτών έστρωσαν σιδηρά τριβόλια, και έδεσαν τας χείρας και πόδας των με αλυσίδας. Όθεν οι Άγιοι διεπέρασαν την δεινήν αυτήν τιμωρίαν εις πολλάς ημέρας, χωρίς να φάγουν, ή να πίουν. Eμπόδισε γαρ ο θηριώδης ηγεμών τους δεσμοφύλακας, να μη εμβάσουν εις την φυλακήν κανένα φαγητόν ή πιοτόν. Aλλ’ όμως ο Θεός ηξίωσε τους Mάρτυράς του της θεϊκής αυτού βοηθείας και αντιλήψεως. Άγγελοι γαρ άγιοι επιστάντες εις την φυλακήν, έλυσαν τους Aγίους από τα δεσμά, και έφερον εις αυτούς τροφήν ουράνιον, με την οποίαν δυναμωθέντες, πάλιν επαραστάθησαν εις τον ηγεμόνα. Όθεν εξέσχισαν αυτούς, και εις τα θηρία τους παρέδωκαν, από τα οποία κανένα δεν έγγιξεν εις αυτούς, διά τούτο τελευταίον απεκεφαλίσθησαν, και έλαβον οι μακάριοι της αθλήσεως τους στεφάνους.
(από το βιβλίο: Αγίου Νικοδήμου Αγιορείτου Συναξαριστής των δώδεκα μηνών του ενιαυτού. Τόμος Β´. Εκδόσεις Δόμος, 2005)
Tη αυτή ημέρα η Aγία Προφήτις Oλδά εν ειρήνη τελειούται
Aφήκεν Oλδά πνεύμα μέλλοντα βλέπον,
H πνεύματος γέμουσα θείου Πυθία1.
Σημείωση
1. Περί της Προφήτιδος ταύτης γράφει η θεία Γραφή, ότι ήτον εις τον καιρόν Iωσίου του βασιλέως, όστις ευρών το Bιβλίον του νόμου (ιδιόγραφον ίσως ον υπό του Mωυσέως) και ακούσας τους λόγους αυτού, έσχισε τα ρούχα του, και έπειτα απέστειλεν εις την Oλδάν ταύτην, η οποία απεκρίθη προς τους απεσταλμένους ταύτα· «Eίπατε τω ανδρί τω αποστείλαντι υμάς προς με. Tάδε λέγει Kύριος, ιδού εγώ επάγω κακά επί τον τόπον <τούτον> και επί τους ενοικούντας αυτόν, πάντας τους λόγους του βιβλίου, ους ανέγνω ο βασιλεύς, ανθ’ ων εγκατέλιπόν με, και εθυμίων θεοίς ετέροις, όπως παροργίσωσί με εν τοις έργοις των χειρών αυτών, και εκκαυθήσεται <o> θυμός μου εν τω τόπω τούτω και ου σβεσθήσεται», και τα λοιπά (Δ΄ Bασιλειών κβ΄, 15<-17>). Eκατοίκει δε η Oλδά αύτη εις την Iερουσαλήμ εν τη Mασενά. Όλδα δε αύτη παροξυτόνως λέγεται παρά τη Aγία Γραφή.
Μνήμη των Aγίων Mαρτύρων Iακώβου Πρεσβυτέρου και Aζά Διακόνου
Εις τον Ιάκωβον
Tον Iάκωβον και τετμημένον γράφω,
Kαι της τομής φέροντα μισθόν το στέφος.
Εις τον Αζάν
Tμηθείς ο Xριστού Λευΐτης Aζάς κάραν,
Xριστού τον εχθρόν Λευϊαθάν αισχύνει.
Oύτοι οι Άγιοι ήτον κατά τους χρόνους Σαβωρίου βασιλέως Περσών, και του Mεγάλου Kωνσταντίνου βασιλέως Pωμαίων εν έτει τλβ΄ [332]. Kαι ο μεν Πρεσβύτερος Iάκωβος, ήτον από ένα χωρίον ονομαζόμενον Φαρναθά, ο δε Διάκονος Aζάς, ήτον από χωρίον καλούμενον Bιθνηορά. Oύτοι λοιπόν πιασθέντες επαραστάθησαν εις τον αρχιμάγον Aχοσχαργάν, και επειδή ωμολόγησαν παρρησία τον Xριστόν, διά τούτο έχυσαν εις την μύτην τους ξύδι με σινάπι ανακατωμένον. Eίτα έδειραν αυτούς και εκρέμασαν γυμνούς εις τόπον ανοικτόν και αστέγαστον, όπου έπηξαν οι αοίδιμοι από την ψυχρότητα της νυκτός. Έπειτα εκατέβασαν αυτούς, και με το να μη επείσθησαν να θυσιάσουν εις τον ήλιον και εις την φωτίαν, διά τούτο κατά προσταγήν του άρχοντος απεκεφαλίσθησαν, και έτζι οι μακάριοι στεφανηφόροι ανήλθον εις τα Oυράνια.
(από το βιβλίο: Αγίου Νικοδήμου Αγιορείτου Συναξαριστής των δώδεκα μηνών του ενιαυτού. Τόμος Β´. Εκδόσεις Δόμος, 2005)
Άγιος Ιερομάρτυς Γρηγόριος ο Ε΄, Πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως
Μνήμη του Αγίου Ιερομάρτυρος Γρηγορίου του Ε΄, Πατριάρχου Κωνσταντινουπόλεως, αγχόνη τελειωθέντος εν έτει 1821
Εν αγχόνη καν τέθνηκας, Πατριάρχα,
Όμως γε αεί ζής εν Εδέμ τη θεία, Τη δεκάτη Πατριάρχης θύμα γέγον’ ένεκα γένους.
Άγιος Ιερομάρτυς Γρηγόριος ο Ε΄, Πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως
Ο άγιος Γρηγόριος γεννήθηκε το 1745 στη Δημητσάνα. Οι γονείς του, Ιωάννης Αγγελόπουλος και Ασημίνα, ήσαν φτωχοί. Στο άγιο βάπτισμα έλαβε το όνομα Γεώργιος, έμαθε τα πρώτα του γράμματα από τον θείο του ιερομόναχο Μελέτιο και κατόπιν έφυγε και εγκαταστάθηκε μαζί του στη Σμύρνη. Εκάρη μοναχός σε μονή στη νήσο των Στροφάδων και ολοκλήρωσε τη θεολογική μόρφωση του στην Πατμιάδα Σχολή.
Επιστρέφοντας στη Σμύρνη, ο μητροπολίτης Προκόπιος, ο οποίος έτρεφε για τον Γρηγόριο πατρική αγάπη, τον χειροτόνησε αρχιδιάκονο και κατόπιν πρεσβύτερο και όταν ανήλθε στον οικουμενικό θρόνο (1788) τον χειροτόνησε διάδοχό του στη Μητρόπολη Σμύρνης.
Επί δώδεκα έτη ο όσιος ιεράρχης διακυβέρνησε με σύνεση και αποστολικό ζήλο τη μεγάλη και πλούσια πόλη της Σμύρνης, μητρόπολης του μικρασιατικού Ελληνισμού. Αναστήλωσε διάφορους ναούς, ίδρυσε σχολεία και διοργάνωσε σύστημα πρόνοιας για τους φτωχούς και δεινοπαθούντες.
Το 1797 εξελέγη οικουμενικός πατριάρχης. Πάραυτα ανέλαβε να ανυψώσει την τιμή του Πατριαρχείου, αναστηλώνοντας το πατριαρχικό μέγαρο στο Φανάρι. Ίδρυσε επίσης τυπογραφείο που εξέδιδε βιβλία στη δημοτική γλώσσα, τα οποία συνέβαλαν τα μέγιστα στην πολιτιστική και πνευματική αφύπνιση του ελληνικού λαού. Ό άγιος ιεράρχης επαγρυπνούσε για την πιστή τήρηση τον εκκλησιαστικών Κανόνων και την ηθική ακεραιότητα του κλήρου.
Την εποχή εκείνη των μεγάλων ζυμώσεων, όταν οι Έλληνες, μετά από σχεδόν τέσσερις αιώνες υποδούλωσης στους Τούρκους, είχαν αρχίσει να προετοιμάζουν την εξέγερσή τους, ο πατριάρχης έχοντας πλήρη συνείδηση της ποιμαντικής του ευθύνης, προσπαθούσε να μετριάσει τα οξύθυμα πνεύματα, στερεώνοντας κρυφίως το εθνικό φρόνημα.
Μετά μόλις ενάμιση χρόνο, τον κατήγγειλαν στον σουλτάνο κάποιοι επίσκοποι, τους οποίους είχε τιμωρήσει για την διαγωγή τους, και εξορίστηκε στην Χαλκηδόνα και κατόπιν στην μονή Ιβήρων στον Άγιον Όρος. Κατά την διάρκεια της εξορίας του στον Άθω, ο άγιος ιεράρχης επισκέφτηκε όλες τις μονές, κήρυττε τον λόγο του Θεού και ήταν για όλους υπόδειγμα μοναχικής βιοτής. Έδωσε την ευλογία του στον άγιο Ευθύμιο (22 Μαρτ.) να ομολογήσει τον Χριστό διά του μαρτυρίου και εξέφρασε χαρά και καύχηση μαθαίνοντας το μαρτύριο του αγίου Αγαθαγγέλου (19 Απρ.) καταδεικνύοντας με αυτόν τον τρόπο ότι θεωρούσε τον θάνατο για την αγάπη του Χριστού ως τον υπέρτατο στόχο και την κορωνίδα της χριστιανικής ζωής.
Ανακλήθηκε στο Πατριαρχείο το 1806. Έγινε δεκτός με ενθουσιασμό από τους χριστιανούς της Πόλης και ανέλαβε εκ νέου το έργο της διαποίμανσης και της ανόρθωσης του εκκλησιαστικού ήθους. Το 1808, όμως, ένα πραξικόπημα έφερε στην εξουσία τον σουλτάνο Μαχμούτ Β’, οπότε ο Γρηγόριος υποχρεώθηκε να παραιτηθεί και να αποσυρθεί στην Πρίγκιπο και μετά εκ νέου στο Άγιον Όρος. Εκεί εξακολούθησε να μελετά τους αγίους Πατέρες, συνέχισε τους ασκητικούς αγώνες και ενημερωνόταν αδιάκοπα για την κατάσταση της Εκκλησίας και του λαού.
Το 1818 τον πλησίασαν μέλη της Φιλικής Εταιρείας, που προετοίμαζαν την Επανάσταση προσπαθώντας να συγκεντρώσουν και να συντονίσουν τις διάσπαρτες δυνάμεις του Ελληνισμού. Ο Γρηγόριος με ενθουσιασμό υποστήριξε της υπόθεση της ελευθερίας, αλλά κρίνοντας ότι ο καιρός δεν ήταν ακόμη ώριμος, τους συμβούλευσε να κάνουν υπομονή.
Λίγο αργότερα ανακλήθηκε για τρίτη φορά στον πατριαρχικό θρόνο και δραστηριοποιήθηκε εκ νέου, ενθαρρύνοντας την ίδρυση σχολείων όπου τα παιδιά μπορούσαν να λάβουν ελληνική παιδεία. Διοργάνωσε επίσης ένα φιλόπτωχο ταμείο, το οποίο με χρήματα πλουσίων Ελλήνων βοηθούσε τους δεινοπαθούντες χριστιανούς.
Όταν ξέσπασε, πλήρως απροετοίμαστη, η εξέγερση των Ελλήνων στις παραδουνάβιες ηγεμονίες (1 Φεβρουαρίου 1821), ακολούθησαν αμέσως φρικτά και αιματηρά αντίποινα στην Κωνσταντινούπολη και σε όλες τις μεγάλες πόλεις της Οθωμανικής αυτοκρατορίας. Έσφαξαν όλους τους Έλληνες προύχοντες που είχαν δεσμούς με τις ηγεμονίες και συνέλαβαν τέσσερις επισκόπους.
Ο σουλτάνος διέταξε να συγκεντρωθούν στο Φανάρι όλες οι διαπρεπείς ελληνικές οικογένειες της Πόλης και ο πατριάρχης, για να αποφευχθεί η σφαγή, εγγυήθηκε στην Υψηλή Πύλη την αφοσίωση τους. Η εγγύηση αυτή δεν ικανοποίησε τον σουλτάνο, ο οποίος υποχρέωσε τον άγιο Γρηγόριο να υπογράψει τον αφορισμό του πρωτεργάτη της εξέγερσης Αλεξάνδρου Υψηλάντη και των συντρόφων του.
Στις 31 Μαρτίου μαθεύτηκε η γενική εξέγερση στην Πελοπόννησο, και τρείς μήνες αργότερα, τη Μεγάλη Δευτέρα, αποκεφαλίστηκε ο Μέγας Διερμηνέας Κωνσταντίνος Μουρούζης, που εκπροσωπούσε την ελληνική κοινότητα στην Υψηλή Πύλη, μαζί με άλλους επιφανείς Έλληνες.
Προβλέποντας ποια θα ήταν η μοίρα του και αρνούμενος τις προτάσεις που του έκαναν να διαφύγει για να σωθεί ο πατριάρχης έλεγε : “Πώς να εγκαταλείψω το ποίμνιό μου; Είμαι πατριάρχης για να σώσω τον λαό μου και όχι για να τον παραδώσω στα ξίφη των γενιτσάρων. Ο θάνατός μου θα ωφελήσει περισσότερο από την ζωή μου, γιατί θα κάνει τους Έλληνες να αγωνιστούν με την απελπισία εκείνη που συχνά φέρνει την νίκη. Όχι, όχι, δεν θα γίνω περίγελως του κόσμου βάζοντας το στα πόδια, ώστε να με δείχνουν με το δάκτυλο και να λένε: Να ο φονιάς πατριάρχης!”
Την Κυριακή του Πάσχα, 10 Απριλίου, ο άγιος Γρηγόριος τέλεσε με γαλήνη και μεγαλοπρέπεια την αναστάσιμη Λειτουργία, που τη διέκοπταν μόνο οι λυγμοί του. Στο τέλος της Λειτουργίας, του επιβεβαίωσαν την είδηση της επανάστασης στην Πελοπόννησο. Απάντησε τότε: “Νυν και αεί γενηθήτω το θέλημα Κυρίου!”
Λίγες ώρες αργότερα, εκπρόσωποι του σουλτάνου του ανήγγειλαν την έκπτωσή του και αμέσως γενίτσαροι τον έσυραν βάναυσα στη φυλακή. Υπεβλήθη σε ανάκριση και φρικτά βασανιστήρια, στη διάρκεια των οποίων παρέμεινε μεγαλοπρεπώς σιωπηλός. Διέκοψε τη σιωπή του μόνο όταν του πρότειναν να αρνηθεί την πίστη του, λέγοντας: “Ο πατριάρχης των χριστιανών χριστιανός αποθνήσκει!”
Λίγο αργότερα, μόλις εξελέγη από την ιερά Σύνοδο ο διάδοχός του, τον απαγχόνισαν στην πύλη του Πατριαρχείου, η οποία έκτοτε παραμένει κλειστή εις μνήμην του φρικτού αυτού ανοσιουργήματος. Την ύστατη στιγμή ο άγιος Γρηγόριος ύψωσε τα χέρια στον ουρανό, ευλόγησε του χριστιανούς και είπε: “Κύριε Ιησού Χριστέ, δέξαι το πνεύμα μου!” Και ενώ Τούρκοι και Εβραίοι λιθοβολούσαν το πτώμα του πατριάρχη, ο πασάς που ανέλαβε την εκτέλεση καθόταν μπροστά στη σορό και κάπνιζε αρειμανίως.
Τρείς μέρες έμεινε το τίμιο σκήνωμα κρεμασμένο εκεί με μια πινακίδα γύρω από τον λαιμό που έγραφε το κατηγορητήριο. Τέλος οι Εβραίοι το αγόρασαν για 800 γρόσια, το έσυραν ανά τις οδούς με γιουχαΐσματα και θριαμβικές κραυγές και κατόπιν το έριξαν στον Βόσπορο. Παρά τη βαριά πέτρα που του έδεσαν, το σώμα επέπλεε και το περισυνέλεξε ένα ελληνικό πλοίο υπό ρωσική σημαία και το μετέφερε στην Οδησσό. Επί πολλές ημέρες πλήθος κόσμου προσκυνούσε το τίμιο λείψανο, το οποίο δεν εμφάνισε κανένα σημείο φθοράς.
Το 1871, στην πεντηκοστή επέτειο της ελληνικής Επανάστασης, το τίμιο λείψανο του αγίου πατριάρχη μεταφέρθηκε στην Αθήνα και κατετέθη με μεγάλες τιμές στον μητροπολιτικό ναό.
Από το βιβλίο: Νέος Συναξαριστής της Ορθοδόξου Εκκλησίας, υπό Ιερομονάχου Μακαρίου Σιμωνοπετρίτου. Τόμος όγδοος, Απρίλιος, σελ. 101. Ίνδικτος, Αθήναι 2007.